Örtü hem su tutup hem nefes alabilir mi? Evet; ikisi aynı anda mümkün ve çatı için gerekli.
Su damlası ile su buharı farklı büyüklüktedir. Nefes alan membran, damlayı durduracak kadar sık, buharı geçirecek kadar gözeneklidir.
İçeriden gelen nem nereye gidiyor?
Evde pişen yemek, duş ve nefes her gün litrelerce su buharı üretir. Bu buhar yukarı çıkar.
Tavan geçirimsiz değilse buharın bir kısmı çatı arasına ulaşır ve orada soğuk yüzeyle buluşur.
Soğuk yüzeyde buhar yoğuşur ve damlaya döner. Nefes almayan bir örtü bu nemi altta hapseder.
Eski bitümlü örtülerle farkı
Eski uygulamalarda kiremit altına bitümlü örtü serilirdi. Bu malzeme suyu da buharı da geçirmez.
Havalandırması iyi kurulmuş bir çatıda bu bir sorun çıkarmayabilir. Havalandırma yetersizse nem ahşapta birikir.
Nemli kalan mertek ve çıta önce yumuşar, sonra mantar oluşumuna açık hâle gelir.
Gramaj ne anlatır?
Örtünün gramajı metrekare başına ağırlığıdır ve dayanımı hakkında fikir verir; kiremit altı örtülerinde bu değer genellikle 100-150 g/m² bandında durur.
Düşük gramajlı malzeme serim sırasında bile yırtılabilir; rüzgârlı günde sahada zor çalışılır.
Buhar geçirgenliği ise ayrı bir değerdir ve künyede sd olarak verilir. Nefes alan bir örtüde sd değeri 0,3 metrenin altında kalır; gramajla karıştırılmamalıdır.
Doğru kurulum üç şeyi ister
- Bindirme yönü: örtü saçaktan mahyaya doğru serilir ve her sıra alttakinin üstüne 10-15 cm biner. Ters serilen bir örtü suyu kendi altına alır ve tahtaya bırakır.
- Hava boşluğu: örtü ile kiremit arasında karşı çıta ile açılan 2-4 cm derinliğinde bir kanal bulunur. Bu kanal olmadan örtünün üstünde biriken nem kurumaz ve çıta çürür.
- Saçakta bitiş: örtünün ucu damlalık sacının üstüne gelmeli ve suyu oluğa bırakmalıdır. Kısa kesilen uç, suyu alın tahtasına ve oradan duvara yönlendirir.
- Üçü de kurulum sırasında yerine gelir; sonradan düzeltmek kiremidin yeniden kaldırılması demektir.
Yanlış yerde duran buhar kesici
Buhar kesici, nemin kesite girmesini engelleyen katmandır ve sıcak tarafta durması gerekir.
Soğuk tarafa konulan buhar kesici, içeriden gelen nemi yalıtımın içinde hapseder.
Nemlenen yalıtım hem ısıl performansını kaybeder hem ağırlaşır.
Bu yüzden nefes alan örtü ile buhar kesici birbirinin yerine kullanılamaz; ikisi kesitin iki ayrı ucunda durur.
Çatı arasında damlacık ya da küf izi görüyorsanız fotoğraflayın. Yoğuşma mı kaçak mı olduğunu ayırmak ilk adımdır; küf kokusu sayfasında bu ayrım anlatılıyor.