Dereniz çatının içinde mi akıyor? Gizli dere, taştığında suyu doğrudan binanın içine verir.
Gizli dere iki çatı yüzeyinin arasındadır ve dışarıdan görünmez. Bu yüzden kusuru geç fark edilir; fark edildiğinde tahta ve yalıtım çoktan ıslanmıştır.
Ne zaman gerekmez?
Dere sacı sağlam ve yalnız tıkanma varsa yenileme gerekmez; temizlik ve süzgeç düzenlemesi yeterlidir.
Tek bir ek yerinden sızıyorsa ve sac genel olarak sağlamsa o ek yeri onarılır.
Sac delinmiş, kenar kıvrımı açılmış ya da pas yüzeye yayılmışsa hat komple yenilenir.
Sac kalınlığı ve malzeme seçimi
Gizli derede en sık kullanılan kalınlık 1,5 mm alüminyum ya da titanyum-çinko sactır. İnce sac, ayak basıldığında ezilir ve su birikintisi yapar.
Galvaniz sac ucuzdur ama kesim kenarından pas başlar. Dere hattında kesim çok olduğu için bu kenarlar kritiktir.
Malzeme seçimi çatı örtüsüyle de ilgilidir; bakır örtü altında farklı metal kullanmak korozyonu hızlandırır.
Kenar kıvrımı ve ek yeri
Derenin iki kenarı, örtünün altına 10-15 cm giren bir kıvrımla biter. Kıvrım kısa bırakılırsa su rüzgârda kenardan taşar.
Ek yerleri kenetleme ya da lehimle birleştirilir. Yalnız mastikle geçilen ek, genleşme ile birlikte açılır.
Derenin uzunluğu boyunca genleşme payı bırakılır; metal ısındıkça uzar ve pay yoksa kendini zorlar.
Söküm sırasında ne çıkar?
Eski dere kaldırıldığında hattın altı boydan boya açılır. Sırayla şunlara bakılır:
- Tahtanın sağlamlığı — uzun süre ıslak kalan kesit yumuşar ve değişir.
- Su yalıtım katmanının dere altında kesintisiz devam edip etmediği.
- İki yandaki kiremit sıralarının kesim hattı ve oturma düzeni.
- Eski sabitleme çivilerinin tahtada bıraktığı delikler.
Kesik kalan bir su yalıtım katmanı aynı yerden tekrar sızdırır. Sac cinsi için dere sacı hangi malzemeden olmalı yazısına bakın.
Dere hattını uzaktan ve varsa yakından fotoğraflayın. Tavan lekesi de varsa onu da gönderin; ikisi birlikte kapsamı netleştirir. Taşma sürüyorsa oluk taşması sayfası ayırt etmeye yarar. Geçen terimler çatı sözlüğünde tanımlı.
