Çatı arasındaki ıslaklık nereden geliyor? İki ihtimal var ve ikisi bambaşka iki iş demek.
Kaçak, dışarıdan giren sudur. Yoğuşma ise içerideki nemin soğuk yüzeyde damlaya dönüşmesidir. İkisi aynı lekeyi üretebilir.
Zamanlama ilk ipucu
Kaçak yağmurla birlikte ya da hemen sonrasında görünür. Yağış durduğunda bir süre sonra kesilir.
Yoğuşma soğuk ve nemli sabahlarda belirginleşir; yağmurla ilişkisi zayıftır.
Kuru bir haftanın sonunda hâlâ ıslaklık varsa yoğuşma güçlü ihtimaldir.
Bu yüzden ıslaklığın hangi günlerde arttığını not etmek teşhisi hızlandırır.
Dağılım ikinci ipucu
Kaçakta ıslaklık bir hat boyunca ilerler ve bir noktada yoğunlaşır. İz takip edilebilir.
Yoğuşmada geniş bir alan eşit biçimde nemlenir; mertek ve tahtaların alt yüzünde küçük damlacıklar görülür.
Metal yüzeylerde yoğuşma daha belirgindir; sac gece hızla soğur ve yüzeyinde su toplanır.
Nem kaynağını arayın
Banyo ve mutfak aspiratörü çatı arasına veriliyorsa nem doğrudan oraya pompalanıyordur. Bu, en sık rastlanan kurulum hatasıdır. Konutta bağıl nemin %40-60 bandında kalması beklenir; aspiratör hattı bu dengeyi çatı arasına boşaltır.
Çamaşır kurutma alanı çatı arasındaysa aynı sonuç doğar.
Aspiratör hattı dışarı çıkarılmalı ve çatı arası bu yükten kurtarılmalıdır.
Havalandırma çalışıyor mu?
Saçak altındaki hava girişleri yalıtımla kapatılmışsa akış durur. Saçakta metre başına 200 cm² dolayında serbest kesit aranır, mahyada bunun dörtte biri yeterli olur.
Mahya havalandırması yoksa nemli hava çıkacak yer bulamaz.
Giriş ve çıkış birlikte çalışır; yalnız birini açmak dolaşımı kurmaz.
Soğuk hava girişi rahatsız edici görünebilir, ancak yoğuşmayı engelleyen şey odur.
Yanlış teşhisin bedeli
Yoğuşmayı kaçak sanıp çatıyı açmak, hem masraf hem zaman kaybıdır.
Kaçağı yoğuşma sanıp havalandırma eklemek de suyu durdurmaz; bu arada ahşap çürümeye devam eder.
Bu yüzden keşifte ikisi birlikte değerlendirilir: çatı üstü görülür, çatı arası incelenir, gerekirse ölçüm yapılır.
Basit bir ev testi
- Şüpheli bölgeye 30 x 30 cm dolayında bir parça şeffaf naylon gerin ve dört kenarını bantlayın.
- Bir gün bekleyin; naylonun altı ıslanmışsa nem yapının içinden geliyor, üstü ıslanmışsa su yukarıdan iniyordur.
- Sonuç kesin değildir, ama iki ihtimalden birini büyük ölçüde eler.
- Naylonun iki yüzünü de fotoğraflayıp gönderin; keşifte nereye bakacağımı baştan bilmiş olurum.
Çatı arasının ve ıslak bölgenin fotoğrafını gönderin, ıslaklığın hangi günlerde arttığını yazın. Bu iki bilgi çoğu kez ayrımı yapmaya yetiyor. Çatı arasında küf kokusu sayfasında ayrıntı var.