Çatınız yeşillenmiş, kiremitler kararmış mı görünüyor?
Yosun çatının her yüzünde mi, yoksa tek bir yüzde mi toplanmış? Dağılım, çatının nemli kalan bölgesini işaret eder.
Kiremit gözenekli bir malzeme. Gölgede kalan ve geç kuruyan yüzeyde yosun tutunur, bu tek başına bir kusur sayılmaz.
Yosun bugün mü bakılmalı?
- Şimdi arayınyosun oluğu tıkamış ya da kiremit kenarı yosunla birlikte kalkmış.
- Bu hafta bakılabiliryosun tek yüzde kalın bir tabaka yapmış.
- Yağış öncesi yeterkararma ince, yüzey düz ve kiremitler yerinde duruyor.
Yapmayın
Yüksek basınçlı yıkama yapmayın. Basınç kiremidin yüzey kaplamasını söker, gözenek açılır ve yosun daha hızlı döner.
Çamaşır suyu ya da asit dökmeyin. Akan sıvı oluğu, sacı ve bahçedeki bitkiyi birlikte yakar.
Yosunlu çatıda yapabilecekleriniz
- Yosunun hangi yüzde yoğunlaştığını fotoğrafla kayda alın; dağılım nemli bölgeyi gösteriyor.
- Oluğun içinde yosun parçası birikip birikmediğine bakın, kopan yosun süzgeci kapatır.
- Çatıya gölge yapan dalları budatın. Kuruyan yüzey yosunu kendiliğinden yavaşlatır.
Yosun çatıyı akıtır mı?
Yosun tabakası tek başına delik açmaz, ama suyun akışını yavaşlatır ve yüzeyi uzun süre nemli tutar.
Kiremitler birbirinin üstüne 8-10 cm biner. Bu payın içini dolduran yosun suyun yolunu daraltır ve su bindirmeyi aşar.
Donma çevriminde yosunun tuttuğu su genleşir; kiremit kenarında kılcal çatlak burada başlar.
Yani yosun kaçağın sebebi olmaktan çok hızlandırıcısıdır. Kaçak varsa kaynağı ayrıca aranır.
Yosun neden çatının bir yüzünde yoğunlaşıyor?
Güneş görmeyen yüz gün boyunca nemli kalır, yosun da suyu orada bulur.
Ağaç altında kalan bölümde yaprak birikintisi nemi tutar ve tabakayı kalınlaştırır.
Dere ve oluk hattı gibi suyun toplandığı yerlerde yosun hep daha koyudur.
Bu yüzden yosunun sınırı bana çatının hangi bölgesinin geç kuruduğunu söyler; temizlik sırası da buna göre kurulur.
Yosun temizliği ne sıklıkla yapılır?
Sabit bir takvim vermek doğru olmaz; ağaç yoğunluğu ve çatının yönü belirleyici.
Temizlik düşük basınçla, yüzeyden kazımadan yapılır; basınç 40-60 bar bandında tutulur. Kiremidin yüzey kaplaması ancak böyle yerinde kalır.
Oluk ve dere aynı anda açılır, çünkü kopan yosun doğrudan süzgece iner. Bu işi oluk ve dere temizliği sayfasında anlattım.
Yüzey işinin kendisi çatı yüzeyi temizliği ve yosun alma sayfasında; kiremit kenarı kalkmışsa iş kiremit değişimi ve yeniden dizim tarafına geçer.
Yosun fotoğrafında neye bakıyorum
- Çatının yosunlu yüzü uzaktan; sınırın nerede bittiği dağılımı anlatıyor.
- Kiremit kenarındaki kalınlaşma yakından, bindirme görünecek kadar.
- Oluğun içindeki birikinti; kopan yosun oraya iniyor.
Yosunun kendisi için acele etmeye gerek yok; aceleyi altındaki kiremidin durumu belirliyor. Kararmanın altında kırık ya da kalkmış bir kenar varsa kiremit kaymış veya kırılmış sayfasındaki sıra işler. Biri uzaktan biri yakından iki kare yollayın, hangisinin geçerli olduğunu söyleyeyim. Mevsimlik bakım başlıklarının tamamı bakım ve mevsimsel işler altında.