Çatınızdan bir anda kar kayarsa altında ne var? Giriş kapısı, otopark ya da yaya geçişi varsa kar tutucu bir güvenlik önlemidir.
Kar tutucu, saçak hizasına monte edilen ve kar kütlesinin toplu hâlde kaymasını engelleyen bariyerdir. Karı çatıda tutup eriyerek gitmesini sağlar.
Ne zaman gerekmez?
Saçak altında geçiş yoksa ve kar kayması kimseye zarar vermiyorsa gerekmeyebilir.
Düşük eğimli çatıda kar zaten kaymaz; orada tutucu işlevsiz kalır.
Dik eğimli çatıda, saçak altında giriş ya da otopark varsa kar tutucu gerekir.
Kar yükü nereye biner?
Kar kütlesi 25-30 derecenin üstündeki eğimlerde toplu hâlde kaymaya başlar. Kar tutucu onu çatıda tutar; bu da taşıyıcıya ek yük demektir.
Taşıyıcı bu yükü kaldıramıyorsa tutucu koymak sorunu yer değiştirir: kar düşmez ama çatı zorlanır.
Bu yüzden montaj öncesi mevcut taşıyıcının kar yükü kapasitesi değerlendirilir.
Tip seçimi: boru, ızgara, nokta
Üç tip de karı yerinde tutar. Ayrıldıkları yer bariyerin yüksekliği ve yükü nereye dağıttığıdır.
| Tip | Nerede kullanılır | Dikkat edilen |
|---|---|---|
| Boru | Saçak boyunca kesintisiz hat | Konsol mertek hizasına düşmeli |
| Izgara | Yoğun kar alan dik çatılar | Yükü artırır, taşıyıcı bakılır |
| Nokta | Hafif kar alan geniş yüzeyler | Seyrek dağıtılırsa kar aralarından kayar |
Seçim eğime, kar yoğunluğuna ve örtü tipine göre yapılır.
Montaj örtüye göre değişir
Bağlantı, üstüne oturduğu örtüye göre kurulur:
- Kiremitli çatıda ayak çıtaya ya da merteğe bağlanır; bağlantı kiremidin altından geçer.
- Kenetli sac çatıda kenedin üstüne oturan, delik açmayan kelepçe kullanılır.
- Trapez sacda vida contalı pulla sıkılır ve delik sayısı en aza indirilir.
- Membranlı çatıda mekanik bağlantı su yalıtımını deler; detay ayrı planlanır.
Hangisi olursa olsun ayak mertek hizasına gelir; konsollar 60-90 cm aralıkla oturur.
Konum: saçaktan ne kadar içeride?
Tutucu saçağın ucuna oturtulmaz; birkaç sıra içeriye, mertek hizasına monte edilir.
Uçta duran bir tutucu, biriken karın ağırlığıyla saçak kenarını zorlar.
Geniş çatılarda tek hat yetmez; eğim boyunca ikinci bir sıra eklenir. Kar yükünün hesabını çatıda kar yükü nedir yazısında anlattım.
Çatınızın eğimini ve saçak altındaki geçişi fotoğraflayın. Tutucu tipini ve hat sayısını birlikte belirleyelim. Saçakta buz sarkıtı varsa ısıtmalı oluk ve kar eritme hattı sayfasına bakın.