Çatınızda iki eğimin birleştiği bir hat var mı? O hattaki su, çatının en yoğun akışını taşır.
Açık dere, bu birleşim hattına oturtulan ve suyu oluğa taşıyan sac kanaldır. Gizli dereden farkı görünür olması ve temizliğinin kolay olmasıdır.
Ne zaman gerekmez?
Dere sacı sağlam ve yalnız tıkalıysa yeni imalat gerekmez; temizlik yeterlidir.
Tek bir ek yeri açıldıysa o birleşim onarılır.
Sac delinmiş, ezilmiş ya da genişliği yetersizse hat yeniden üretilir.
Genişlik çatı alanına göre seçilir
Dere ne kadar geniş olursa o kadar çok su taşır. Yaygın bükümler 33 ve 50 cm genişliktedir; dar seçilmiş dere sağanakta kenarlarından taşar.
Genişlik, dereye su veren iki yüzeyin alanına ve bölgenin yağış yoğunluğuna bakılarak belirlenir.
Kar biriken bölgelerde dere aynı zamanda erime suyunu da taşır; bu, genişliği bir kademe artırmayı gerektirebilir.
Yerinde bükme neden önemli?
Dere profili sahada, hattın gerçek açısına göre bükülür. Hazır profil çoğu kez çatının açısını tutmaz.
Büküm sırası şöyledir:
- İki yüzeyin birleşme açısı hat boyunca birkaç noktadan ölçülür.
- Sac 0,70 mm alüminyum ya da 1,5 mm titanyum-çinko olarak seçilir.
- Taban açısı bükülür ve genişliği hatta denenir.
- Kenarlara, örtünün altına 8-10 cm girecek kıvrım verilir.
Açısı tutmayan sac, örtünün altına tam girmez ve kenarından su alır.
Ek yeri ve genleşme
Uzun derelerde ekler kaçınılmazdır. Ek yerleri kenetlenir ve gerekirse lehimlenir.
Ek noktasında akış yönüne göre bindirme yapılır; ters bindirme suyu ek yerinin altına alır.
Metal ısındıkça uzadığı için sabitleme noktaları hareketi engellemeyecek biçimde planlanır.
Örtüyle birleşim
Kiremit ya da shingle, derenin kenarına belirli bir mesafe bırakacak şekilde kesilir.
Mesafe dar bırakılırsa su akışı kısıtlanır, geniş bırakılırsa sac gereksiz yere açıkta kalır.
Kesim hattı düzgün olmalıdır; kırık kenarlar hem görüntüyü hem akışı bozar. Sac cinsi seçimini dere sacı hangi malzemeden olmalı yazısında karşılaştırdım.
Dere hattını yukarıdan ve yandan fotoğraflayın. Çatının iki yüzeyinin alanını yazarsanız genişlik seçimini birlikte yapabiliriz. Dere, oluk ve etek sacı adları çatı sözlüğünde tanımlı.